Het onderwijs
De organisatie van de
school
De
basisschool telt acht leerjaren. Deze zijn verdeeld over drie
"bouwen":
- de onderbouw (groepen 1 en 2)
- de middenbouw (groepen 3 t/m 5)
- de bovenbouw (groepen 6 t/m 8)
Groep 1 t/m 4
krijgt 24 uur onderwijs per week; groep 5 t/m 8 krijgt 26 uur. Per dag wordt er
max. 5,5 uur lesgegeven. Per jaar voldoen we op deze wijze aan de wettelijke
verplichting van 880 lesuren voor groep 1 t/m 4 en 1000 lesuren voor groep 4
t/m 8.
Elke bouw heeft een bouwcoördinator. Het managementteam wordt gevormd door de
directeur en de adjunct-directeur. Zij overleggen regelmatig met de
bouwcoördinatoren over de gang van zaken.
Groepen
Ieder kind is
ingedeeld in een jaargroep (1 t/m 8) met (een) vaste groepsleerkracht(en) voor
dat leerjaar. Deze groep vormt de "thuisbasis". Het aantal
leerkrachten op een school hangt af van het aantal leerlingen. De leerkrachten
op de Lucas van Leydenschool zijn niet altijd in dezelfde "bouw"
werkzaam; ze wisselen regelmatig.
Combinatiegroepen
(twee jaargroepen bij elkaar) vormen we bij voorkeur niet met groep 3 of 8. Als
er een combinatiegroep gevormd wordt, proberen we het aantal leerlingen zo laag
mogelijk te houden.
Jongste en
oudste kleuters zitten bij elkaar in één groep (groep 1/2). We hebben hiervoor
gekozen, omdat de kleuters door voorbeeldgedrag veel van elkaar leren. Zo
stimuleren ze elkaar in de zelfredzaamheid of leren verantwoordelijkheid dragen
voor een kind dat nog ergens mee geholpen moet worden. Daarnaast kan de
instroom van kleuters gedurende het jaar evenwichtig over de groepen verdeeld
worden. Aan het begin van het schooljaar starten de kleutergroepen met ongeveer
20 leerlingen. In de loop van het jaar komen daar nieuwe vierjarigen bij. Aan
het eind van het jaar zitten er ongeveer 28 leerlingen in elke kleutergroep.
De door de overheid toegewezen gelden voor groepsverkleining worden hier voor
ingezet.
Ook in groep 3 is de gemiddelde groepsgrootte max. 25.
Vanaf groep 3 wordt in leerstofjaargroepen gewerkt. Dit betekent dat kinderen
van ongeveer dezelfde leeftijd bij elkaar in de groep zitten. De
groepsinstructie zien we als een gezamenlijk startpunt. Hierna gaan de kinderen
zelf aan het werk. De leerkracht heeft goed overzicht op de te verwerken
leerstof. Hierdoor kan de leerkracht ook zicht houden op het werk van
leerlingen die meer instructie nodig hebben voor een bepaald onderdeel of vak.
De extra aandacht is er niet alleen voor kinderen die moeite hebben met de
leerstof, maar ook voor kinderen die behoefte hebben aan meer uitdaging.
De kinderen gaan regelmatig in kleinere groepen aan het werk aan een
gezamenlijke opdracht. De groepen zijn wisselend van samenstelling. Hiervoor
zijn in het gebouw buiten de lokalen werkplekken gemaakt.
Vanaf groep 3
t/m groep 7 doen de kinderen mee aan het niveaulezen. De leerlingen worden
ingedeeld op eigen niveau. In een groepje van vier lezen ze zelfstandig, of
onder leiding van een ouder of een leerling van groep 8.
Voor de creatieve vakken wordt soms samengewerkt met een of twee andere
jaargroepen. De kinderen worden opgedeeld in groepjes van tien, die uit
leerlingen van diverse jaargroepen bestaan. Deze worden begeleid door ouders en
leerkrachten.
Feesten,
projectafsluitingen, schoolkampen en andere bijzondere activiteiten worden per
gebouw of met de gehele school georganiseerd.
Remedial Teaching
Naast de
jaargroepen zijn er remedial teachinggroepen. Dit zijn kleine groepen die,
meestal buiten het groepslokaal, werken aan een specifiek onderdeel van de
leerstof.
Kinderen die om de één of andere reden speciale aandacht of extra hulp nodig
hebben, worden door de groepsleerkracht besproken in de leerlingbespreking.
Daar kan afgesproken worden dat een kind een tijd lang geholpen wordt door de
remedial teacher. Er is een remedial teacher voor de midden- en bovenbouw, en
één speciaal voor de jongere kinderen. De extra middelen van het ministerie
voor groepsverkleining, worden o.a. hiervoor ingezet.
De motorische remedial teacher helpt kinderen met bewegingsproblemen.
De vakken
De
kleutergroepen werken gedurende het gehele schooljaar met thema's. Afhankelijk
van de inhoud duurt een thema één of meerdere weken. Veel activiteiten zijn op
het thema afgestemd, zodat aan het werk van de kinderen te zien is aan welk
thema er gewerkt wordt. Naast de leeractiviteiten is er in de onderbouw veel
aandacht voor de sociaal-emotionele ontwikkeling van de kleuters. In de kring,
bij het spel, maar ook tijdens het "werken" is er aandacht voor
zelfredzaamheid en omgaan met elkaar.
De kring neemt een belangrijke plaats in. In de loop van de dag komen de
kinderen steeds weer in de kring bijeen: aan het begin van de dag, bij een
verhaal, bij het melkdrinken, bij de afsluiting van de dag. De programma's van
de kleutergroepen zijn op elkaar afgestemd. Er is veel overleg tussen de
leerkrachten.
- Lezen
In de kleutergroepen wordt door middel van werkjes, spelletjes en verhaaltjes gewerkt aan leesvoorwaarden. Zo leert een kind bijvoorbeeld de verschillen in klanken en tekens herkennen. In de taalhoek maken de kinderen spelenderwijs kennis met letters en woorden.
Het aanvankelijk lezen start in groep 3. Met behulp van allerlei materiaal leren de kinderen binnen een paar maanden lezen. Zodra de kinderen kunnen lezen, worden ze getoetst en ingedeeld in een niveauleesgroep. Onder voortgezet lezen verstaan we verschillende vormen van lezen: niveaulezen, begrijpend & studerend lezen, voordrachtslezen en forumlezen. - Taal
Onder taal verstaan we niet alleen het foutloos leren schrijven, maar ook het duidelijk leren verwoorden van je gedachten en het luisteren naar anderen. Iedere dag start met een kring. Bij de kleuters begint de dag met een gesprek over het thema, zingen, een verhaal of spelletjes. Naarmate de kinderen ouder worden, zorgen zij zelf steeds meer voor de inhoud van de kring. Ieder kind komt aan de beurt met een boekenkring, een krantenkring, of een spreekbeurt. Spelling en verhalen schrijven, maar ook luisteren en spreken worden behandeld in de taalmethode "Taalverhaal". Er is een basisprogramma voor alle kinderen, maar er is ook extra werk voor kinderen die meer aan kunnen. - Rekenen
Ook voor rekenen geldt dat in de kleutergroepen gewerkt wordt aan de voorbereiding op het rekenen. In groep 3 start het "echte" rekenonderwijs. De leerstof is heel gevarieerd en voorzien van veel praktische voorbeelden. Onze rekenmethode heet: "Pluspunt". Kinderen die snel klaar zijn met hun werk krijgen extra stof. - Schrijven
Naarmate de kinderen ouder worden, schrijven ze met steeds fijnere materialen. In groep 3 schrijven ze met een driekantig potlood, in het begin van groep 4 met een gewoon potlood en vanaf de kerst met een vulpen. De vulpen wordt door de school verstrekt. Vanaf groep 3 wordt gewerkt met de methode "Schrijftaal". Daarmee leren de kinderen lichthellend aan elkaar te schrijven. - Wereldoriëntatie
Voor aardrijkskunde, geschiedenis en natuurkennis hebben we aparte methodes. Dat wil niet zeggen dat er geen verband tussen de verschillende vakken gelegd wordt. Zo wordt er tijdens aardrijkskunde regelmatig ingegaan op de geschiedenis van een landstreek en bij geschiedenis komen regelmatig onderwerpen uit de aardrijkskunde en natuurkunde aan de orde. Bij natuurkennis hoort biologie, natuurkunde, techniek en milieu. - Spreekbeurten en werkstukken
Vanaf groep 4 beginnen de kinderen met het houden van spreekbeurten en vanaf groep 5 met het maken van werkstukken. Veel onderwerpen komen uit de wereldoriëntatievakken. De informatie zoeken de kinderen op het internet, in het documentatiecentrum van de school of in de Openbare Bibliotheek. - Projecten
Tijdens projecten wordt een veelzijdig onderwerp van alle kanten "bekeken". In 2005 was dat bijvoorbeeld “Circus” en in 2006 “Musea”. - Geestelijke stromingen en
godsdienst
Tijdens de lessen "kennis van de geestelijke stromingen" wordt aandacht besteed aan diverse levensovertuigingen. De wereldgodsdiensten zoals christendom, boeddhisme, hindoeïsme, islam, jodendom en natuurgodsdiensten worden behandeld. Al in de kleutergroepen worden verhalen uit de diverse godsdiensten verteld. Het gaat om kennis en informatie over een godsdienst. Daarnaast bestaat de mogelijkheid tot het volgen van de godsdienstlessen van de Stichting G.O.O.S. (Nederlands-hervormde richting) Deze lessen worden gegeven vanuit het protestants-christelijke geloof. Het volgen van deze lessen is vrijwillig. De kinderen die niet deelnemen aan deze lessen, werken verder aan hun andere schooltaken. - Creatief
De creatieve vakken (tekenen, handvaardigheid, muziek, toneel) worden door de groepsleerkrachten gegeven. Een gedeelte van het jaar helpen ook ouders mee. Hierdoor kunnen we het aantal kinderen per groep laag houden. De groepen zijn samengesteld uit verschillende leeftijdsgroepen. De muzieklessen worden door de groepsleerkracht gegeven aan de hand van de methode "Een zee van geluid". Op school is een gelegenheidsorkest dat bij allerlei bijzondere activiteiten en feesten optreedt. - Gymnastiek
De kleuters gaan minstens drie keer per week naar de speelzaal. De kinderen van de hogere groepen hebben twee keer per week gymnastiek in de gymzaal; één keer met de vakleerkracht en één keer met de groepsleerkracht. - Eenmalige activiteiten
Aan het begin van het schooljaar houden we een sportdag en rennen, springen en spelen een hele ochtend op de atletiekbaan in het Leidse Hout. De oudere kinderen kunnen meedoen aan de gemeentelijke sporttoernooien. Zo doen we als school mee aan: atletiek, korfbal, voetbal, basketbal, handbal, slagbal en schaken.
Vervanging van
leerkrachten
Er is een
a.d.v.-regeling (arbeidsduurverkorting) voor de leerkrachten. De
a.d.v.-vervanging wordt zoveel mogelijk door dezelfde invalleerkracht gedaan.
Indien een leerkracht één of meerdere dagen afwezig is zorgt de directie voor
een vervanger. De groepsleerkracht of een collega zorgt voor de voorbereiding van
de lessen. Hierdoor kan het lesprogramma gewoon doorgaan. Tegenwoordig wordt
het echter steeds moeilijker om een invaller te vinden. Daarom heeft de school
een opvangrooster. De leerlingen worden verdeeld over de groepen, of twee
groepen werken samen. In noodgevallen worden de kinderen naar huis gestuurd. In
dat geval wordt er eerst contact met thuis opgenomen. Gelukkig is dat tot nu
toe weinig voorgekomen. Leerlingen worden dus nooit zo maar naar huis gestuurd.
Een paar maal
per jaar is er een studiedag voor de leerkrachten. De kinderen komen dan niet
op school. De data van de studiedagen staan vermeld in het jaaroverzicht en het
maandbulletin.
Speciale
voorzieningen
In beide
gebouwen is een verschuifbare wand waarmee de hal en de speelzaal samengevoegd
worden tot een aula. Het podium wordt gebruikt voor allerlei optredens en
informatieve bijeenkomsten voor ouders. In de beide gebouwen is een
documentatiecentrum waar de kinderen informatie kunnen opzoeken voor
spreekbeurten en werkstukken. Handenarbeid wordt gedaan in het groepslokaal, in
de gangen of in een speciale handarbeidruimte.